Jón hrak

IMG_1259

Žaš mį segja aš sagan af Jóni hrak verši undarlegri meš hverri jaršarförinni. Ég hafši lengi hugsaš mér aš kanna sannleiksgildi hennar og fara aš leiši žessarar dularfulli žjóšsagna persónu. En hann į aš vera grafinn ķ gamla kirkjugaršinum į Skrišuklaustri og žvķ stutt aš fara.

Ķ dag fórum viš hjónin svo į glęsilegt kaffihlašborš ķ klausturkaffi ķ Gunnarshśsi į Skrišuklaustri žar sem hęgt er aš éta į sig tertusvima į vöffluverši. Eftir kręsingarnar fórum viš į efri hęšina og fengum leišsögn um vistarverur Gunnars Gunnarssona, rithöfundarins sem sumir segja aš hafi ekki veriš veršur Nóbelsins vegna óljósra tengsla viš nasismann. En Gunnar er eini ķslendingurinn sem vitaš er til aš hafi įtt fund meš Hitler og lengi gekk sś saga aš glęsihśs hans į Skrišuklaustri hafi veriš teiknaš af sama arkitekt og teiknaši Arnarhreišriš fyrir Hitler.

Viš vorum ein į ferš meš leišsögumanninum og fljótlega barst tališ aš uppgreftrinum į klaustrinu sem fór fram į fyrstu įrum žessarar aldar. Klaustriš mun hafa veriš nokkurskonar sjśkrahśs og fólk komiš vķša aš til aš leita sér lękninga viš hinum żmsu meinum ef marka mį žau bein sem upp komu śr kirkjugaršinum. Fljótlega bryddaši ég upp į įhugamįli mķnu um žaš hvernig best vęri aš finna leiši Jóns hrak og vķsaši leišsögumašurinn okkur į leišiš į mynd af uppgreftrinum į klaustrinu.

IMG_1261

 

Žjóšsögur Jóns Įrnasonar hafa žetta aš segja um Jón hrak:

Mašur hét Jón og var kallašur Jón flak. Hann var undarlegur og lķtt žokkašur af sveitungum sķnum. Žótti hann smįglettinn og ei unnt aš hefna sķn į honum. Žegar Jón dó gjöršu lķkmennirnir žaš af hrekk viš hann aš žeir létu gröfina snśa ķ noršur og sušur. Jón var grafinn aš kórbaki ķ Mślakirkjugarši. En į hverri nóttu į eftir sótti hann aš lķkmönnum og kvaš vķsu žessa:

Köld er mold viš kórbak,

kśrir žar undir Jón flak.

Żtar snśa austur og vestur

allir nema Jón flak,

allir nema Jón flak.“

Var hann žį grafinn upp aftur og lagšur ķ austur og vestur eins og ašrir. – Ašrir segja aš vķsan hafi heyrzt upp śr gröfinni ķ kirkjugaršinum.

Mjög hefur fariš mörgum sögnum um Jón er séra Skśli Gķslason segir aš hafi veriš kallašur Jón hrak, žvķ hann hafi veriš varmenni mikiš og grunur hafi legiš į žvķ aš hann hafi loksins fargaš sér sjįlfur, hafi hann žvķ veriš grafinn įn yfirsöngs aš kórbaki og lįtinn snśa noršur og sušur. Nóttina eftir dreymdi sóknarprestinn er ekki var višstaddur greftrun hans aš Jón kęmi til sķn og kvęši:

Kalt er viš kórbak,

hvķlir žar Jón hrak;

allir snśa austur og vestur

żtar nema Jón hrak.

Kalt er viš kórbak.

Daginn eftir lét prestur grafa hann upp og snśa honum rétt. Sótti Jón žį ekki framar aš honum.

Fyrir vestan er sś sögn um nafna minn aš hann hafi įtt vonda konu er hafi lįtiš grafa mann sinn svo sem fyrr er getiš til žess aš gjöra honum enn skömm ķ gröfinni. Žį er žaš og enn ein sögn um Jón aš lķk hans hafi veriš lįtiš svo ķ gröfina af žvķ vonzkuvešur hafi gjört er hann var moldu ausinn, en ekki af illvilja žeirra er aš stóšu og hafi žvķ lķkmennirnir flżtt sér aš koma honum einhvern veginn nišur.

IMG_1253

Ašeins einn legsteinn er sżnilegur ķ kirkjugaršinum og hafši leišsögumašurinn upplżst okkur um žaš, aš žegar uppgröfturinn į klaustrinu og garšinum fór fram 2002-2012 žį hafi sérstaklega veriš athugaš hvort Jón vęri į sķnum staš undir steininum. En į honum stendur daufum stöfum JÓN HRAK. Svo einkennilega hefši viljaš til aš undir žeim steini fundust engin bein og ekki var hęgt aš ętla aš önnur bein sem upp komu ķ žessum mikla uppgreftri tilheyršu Jóni.

Žaš er žvķ bśiš aš grafa Jón hrak tvisvar upp samkvęmt heimildum og ķ annaš sinn kom ķ ljós aš hann var ekki viš kórbak. Leišsögumašurinn hafši heyrt eina munnmęlasögu sem segši aš vetrarhörkur hefši veriš og frost ķ jöršu žegar įtt hafi aš jaršsetja Jón og žvķ hefšu menn sennilega losaš sig viš lķkiš į aušveldari mįta. En hvar og ķ hvaša skipti vissi engin.


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Įgśst H Bjarnason

Sęll Magnśs

Žaš var Hįkon Bjarnason (1907-1989) fyrrum skógręktarstjóri sem lét gera žennan legstein um svipaš leyti og hann lét setja legstein į leiši Bergžórs śr Blįfelli rétt noršan viš kirjugarš Haukadalskirkju.  Man ekki hvaša įr žetta var. Lķklega um mišja sķšustu öld.


Vęntanlega hefur žessum legsteinum einfaldlega veriš komiš fyrir į žęgilegum stöšum.

http://agbjarn.blog.is/blog/agbjarn/entry/1306563/

http://www.mbl.is/greinasafn/grein/509608/

Įgśst H Bjarnason, 15.5.2017 kl. 08:38

2 Smįmynd: Magnśs Siguršsson

Žakka žér fyrir žennan įhugaverša fróšleik Įgśst.

Hįkon hefur allavega vališ legsteininum réttan staš, žó svo aš Jón finnist ekki undir honum, žvķ hann er viš kórbak samkvęmt uppgreftrinum 2002-12. Hann hefur haft eitthvaš nef fyrir žvķ hvar kirkjuna var aš finna žar sem voru gręnar grundir žegar hann kom steininum fyrir. 

Ég sé aš mbl greinin gerir rįš fyrir aš žetta hafi veriš Marķu kirkja vegna marķustyttu sem kom ķ leitirnar ķ Englandi eftir aš hśn hafši upphaflega fundist ķ fjósveggnum į Skrišu.

Žegar uppgröfturinn fór fram fannst stytta af heilagri Barböru, sem var fyrr į öldum sögš verndardżrlingur gegn jaršhręringum s.s. skrišuföllum ofl, vel viš hęfi į Skrišuklaustri, og nś ķ nįnd viš mestu nešanjaršarmannvirki landsins.

Magnśs Siguršsson, 15.5.2017 kl. 13:37

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband