Grmsey 66N

Grmsey

a arf oft ekki langan adraganda a gu feralagi. Reyndar eru bestu feralgin sjaldnast plnu au bara vera til leiinni. sustu viku var g spurur hvort vi hjnin vildum t Grmsey, svari var a liggja fyrir 1, 2 og 3 v s sem spuri var me tvo sma takinu og hinum var veri a ganga fr bkun bt og gistingu. Auvita var svari j, og svo spin vri ekki g kom aldreianna til greina en a feraplani vri gott.A vsu hafi g lofa mr steypuvinnu vikunni, og samkvmt plani veurfringanna varsteypudagur ekki fyrr en fimmtudag, en a var akkrat dagurinn sem plani var a sigla t Grmsey. Svo klikkai veurspin og steypt var s.l. rijudag annig a g hafi ekki lofa neinu upp ermina.

Fimmtudagsmorgunninn rann svo upp bjartur og fagur Dalvk vert ofan nokkurra daga veurspna, en a er fr Dalvk sem Grmseyjarferjan Sfari gengur. a tekur um 3 tma a sigla t Grmsey og var tsni af dekkinu magna svona bjrtum degi. egar komi er t fyrir Hrsey blasti Ltrastrndin vi til hgri og lafsfjaramlinn til vinstri og eftir a komi er t r Eyjafirinum sst inn Fjru milli Skjlfanda og Eyjafjarar, austur me landinuallt austur Melrakkaslttu og vestur me v eins og auga eygi. Og svo a maur hafi ekki upplifa glampandi kveldslareld vargott a sleikja morgunnslina Grmseyjarsundi.

IMG_9852

Grmseyjarsundi lafsfjararmli og lafsfjrur fyrir miri mynd

egart eyju var komi fru vintrin a gerast. vnt var teki mti okkur af Gggu eiganda gistihssins Bsum og okkur keyrt gegnum orpi t iandi krugeri, en ef einhver man ekki hvernig kra ltur t tti hann a fara til Grmseyjar og munhann aldrei gleyma hvernig kra er tlits. Gagga gaf okkur tal heilri varandi hva vri hugvert eynni s.s. gnguleiir t og suur, hvar Emiluklappir vru, baust til a lna okkur bl ef fturnir vri lnir ofl. ofl.. Eins gaf hn okkur rstutta innsn lf flksins og sagi "a er gott a i komu mean etta er enneins og a er" en eim fkkar "originlunum" sem eru Grmsey ri um kring.

svo plnu hafi veri Sfara stutt hvld egar komi yri gistihsia Bsum, var ekkert r v enda upplsingar Gggu ess elis a betra vri a sitja ekki heima og lesa. g var viskila vi samferaflki orpinu ar sem er verslun, veitingastaur, mynjagripaverslun og kaffihs, auk ess sem ennan dag voru hundru feramanna gtunum r erlendu skemmtiferaskipi sem l rtt utan vi hfnina. g tk striki austur krugeri og kva a komast Emiluklappir. Eftir a hafa fundi essa nttrusm nean vi stulabergsstapann og mta mig glfi me rituna gaggandi upp hamraveggjunum, ttai g mig v a samferaflki myndi ekki hafa hugmynd um hvaum mig hefi ori.

IMG_0178

Kran er berandi Grmsey sumrin, sumir innfddirsegjast vera bnir a f ng af sngvunum hennar

Eftir svoltinn tma birtist flagi minn rlti eftir bakkanum, um sama leiti renndi a okkur pickup hu grasinu og mikillegur maur spuri hvaa erindi vi ttum hr. Hann vri kominn umboi eigenda landsins til a rukka okkur um skounargjald. Svo hl hann trllahltri og spuri hvort ekki mtti bja okkur siglingu kringum eyjuna, veri vri ekki til a spilla tsninu af sj, upp bjrgin. Vi um a, en sgumsturfa a finna samferaflki og koma v me okkur siglinguna.Eftir a hpurinn hafi sameinast gngulinn og ftafinn var skakklappast af sta en hvldarpsa tekinn kirkjugarsveggnum.

Siggi, s sem til siglingarinnar hafi boi, kom keyrandi og selflutti hpinn niur bryggju ar sem klngrast var um bor Sma hrafiskibt. San var allt gefi botn t r hfninni, skemmtiferaskipi hringsiglt, og haldi ausur me Grmsey, tekin salbunamemannskapinnspandi hveljur milli skerja, gnt upp himinh bjrgin ar sem Bjarni fair Sigga hfai lundann, orinn 88 ra gamall. Rollurnarferuust um bjargbrnirnareins og ar vru engar lundaholurnar, en s fugl raar sr hvert bar allt kringum eyjuna. essi sigling tk llum slarlandaferum fram svo a fari hafi veri norur yfir heimskautsbaug.

IMG_0033

Undir fuglabjrgunum

egar land var komi kkuum vi Sigga fyrir siglinguna me handabandi og kossi, eftir v hvort var vieygandi, v ekki var vi a komandi a koma hann aurum. eftir var fari veitingahsi, sem ber a frumlega nafn Kran en ekki The Arctic Tern eins og er m meginlandinu. ar var snddur listilegasteiktur lundi, nlega hfaur og sninn, eftir v semmatseljan upplsti aspur. Eftir matinn var skakklappast t gistihsi a Bsum endaviburarkur dagur gjrsamlega a niurlotum kominn.

Morguninn eftir vaknai g fyrir allar aldir til a taka slarhina kruskinu. Vi morgunnverar bori spuri Gagga hvort ftafinn hpurinn vildi ekki bl til a komast langleiina norur eyjuna a klunni sem markar hvar 66N liggur. a var egi og var farin s fer sem flestir sem koma til Grmseyjar telja tilgang ferarinnar, .e. a eiga mynd af sr heimskautsbaug og skjal sem stafestir komuna anga.

IMG_9933

Horfttil lands frkirkjugarinum

Flestum dugareir rfu klukkutmar sem Sfari stoppar hverri fer t Grmsey til a skottast t a heimskautsbaug. En ekki var a svo me okkur ftafnu vesalinganafrekar en me danska pari sem var gistihsinu um lei og vi. au hfu komi fyrra og fatta a ekki vriess viri a leggja sig riggja tma fer til Grmseyjar fyrir heimskautsbauginn einann, jafnvel v fylgi skjal og self. v hfu au komi aftur etta sumari til upplifa eyjuna eina viku. Enda,,, ef essu vri sni vi,,, hver leggur sig riggja tma flug til Kaupmannhafnar fyrir self Rhstorginu, og svo spretthlaup nstu flugvl til baka.

svo a upphafi viku hafi ekkert feralag stai til breyttust plani me hverjum degi ar til komi var norur fyrir 66N. ur en Grmsey var kvdd, eftir rstutta heimskn, fengum vi enn frekar a njta hfinglegra mttku heimaflks, okkur var boi kaffi og kkur Grmseysku heimili, v sm tmigafst ar til Sfari siglditil lands. egar eyjan var kvdd rann gegnum hugann hversu original gamla slenska gestrisnin er, og hversu vel hn lifir t Grmsey, a er engu lkara en eyjaskeggjarsu snortnir af feramannainaintmans, gangia eitt til a sna hugasmum eyjuna sna fgru me vntumykjuog stolti.

IMG_9881

Hfnin Grmsey

IMG_0165

Vitinn ti vi nyrsta haf

IMG_9918

Ritubjargi og Emiluklappir

66N

norur- og austurstrnd Grmseyjar eru h bjrg, en suur- og vesturstrndin er lgri

IMG_0112

ur fyrr voru 10 bli Grmsey, hvert bli tti sitt fuglabjarg. N hafa veri settir staurar sem afmarka bjrgin v engin vissi nkvmlega hvar mrkinn lgu, nema hinn 88 ra gamli ldungur sem enn hfarlundann snu bjargi

Lundar

Lundinn raar sr allar bjargbrnir

Krummi

Krummi krnkai Bsabjargi, Grmsey er hst 105 m

IMG_0104

j, vst komumst vi norur fyrir klu


Enn ein steypan

IMG_7264

Undanfarin r hefur a komist tskua firir su verair, eins og er kalla. Vegagerin hefur a einhverjumstum s hag a hafa vegsti t sj. Enda tnblettir og teigskgar vermtari en svo vfemumaunum landsins a eim s frnandi undir malbik. Vegagerin hefur v hanna hvert verkfriundri ftur ru t botnlausum flileirum og nota trukka og pramma vi a koma fjallshlum haf t.

IMG_7281

Eitt af essum undrum er botni Berufjarar. svo a stytting hringvegarins s einungis nokkrar mntur vi ennan gjrning, tti til ess vinnandi a sigrast leirunni botni Berufjarar. Reyndar var jvegur nr.1 nnast vi sama tkifri fluttur um "firi" og lengdist v talsvert. Hgt hefi veri a stytta jveg nr.1 um tugi km me v a sleppa v a beygja t Berufjararleiruna og halda ess sta rbeint fram jveg nr.939 um xi.

IMG_7277

Vegurinn botni Berufjarar a vera tilbinn fyrir umfer 1. september nstkomandi. Erfilega hefur gengi a ra vi vegsti t leirunni ar sem hn er botnlausust og verur a koma ljs hvort s bartta vinnst essum mnui, annars er htt vi a ekki veri klippt neinn bora um nstu mnaamt.

IMG_9771

gr var br steypt t leirunni ar sem Berufjarar a f framrs auk fls og fjru. Eins og allir vita sem inn essa su lta reglulega, er hfundur hennar einstakur steypuhugamaur, ef ekki steypukall. Og svo a hann s orinn gamall, grr, gigt- og hjartveikur fkk hann a fljta me steypunni, v einhver verur a vera brjlaur steypu ef vel a ganga. Reyndar stu steypukallarni sig svo vel a vera mn var v sem nst arflaus og tkg v etta video af gjrningnum.


t landi svrtum sandi

a ferlg su oft tengt sumarfri arf svo alls ekki a vera. etta sumari hefur veri annig veurfarslega vaxi a ekki hefur veri sta til a ferast um langan veg innanlands hva til tlanda. Eins og svo oft ur hefursumarfrinuveri vari austanlands. er gott a eiga agang a vintralandinu tlandi, eigra umsvrt sundin milli eyja ar sem aldan bl blikai ur fyrr. Sund sem n eru full af svrtum sandi og melgresishlum.

IMG_1431

Djpivogur vi enda regnbogans

Undanfarna ratugi hef g noti vitralandsins sumar sem vetur, og mean g bj Djpavogi urfti g ekki anna en fara rtt t fyrir dyrnar. N seinni t hafa feramenn uppgtva etta undraland, og g a vin endist ekki til a fullkanna a. g tla reyna a segja rstuttu mli og me feinum myndum fr vintralandinu sem kalla er tland, en a fara "t land" af innfddum, a eru eyjar svrtum sandi syst Blandinu ar sem orpi Djpavogistendur.

essum sandeyjaklasa m finna Orkneyjar, Hrsey, lfsey, Hvaley, Sandey, Hafnarey, Klk og Kihlma svo einhverjar su nefndar nafn. essar fyrr um eyjar hafa sennileg veri taldar til vottreyja ldum ur. En eru n ornar landfastar vi Blandi sem gengur milli Hamarsfjarar og Berufjarar. Ekki eru nema 100-150 r san a a urfti a sigla milli flestra essara eyja.

Stkka m myndirnar me v a klikka r.

t  landi

flugi me Stefni Scheving um bor TF-KHB mars s.l.

N nr sandrif sunnan r lftafjararfjrum vert fyrir lftafjr og eru hinareiginlegu vottreyjar ornar rfar minni Hamarsfjarar,s.s. Eskey, ti hafinueru svo arar eyjar,Ketilboaflis og Papey, sem verur sennilega langt a veri sandinum a br.Eyjarnar Strey, Kjlki, Hrmundarey og Hundshlmi eru n ornar landfastar sandrifinu lftafjarar megin en Hamarsfjarar megin Blandinu eru flestar eyjar landfastar, einungis bl sund eftir milli skerja og boa.

a er ekki lengra san en um 1600 sem aalhfnin Blandinu var Flivogur sem Brimarkaupmenn hfu snum vegum. Sigltvar inn Flavog r minni Hamarsfjarar milli innri og ytri Selabryggja. ri 1589 fengu Hamaborgarkaupmenn knginn Kaupannahfn til aveita sr verslunarleyfi Djpavogi vi Berufjr. Tali er a rentukameri Kaupmannhfn hafi ekki tta sig a arna var um sama stainn a ra og bjuggu vbar ngrenni Djpavogs vi fgta samkeppni verslun um a leiti sem einokunarverslun hfst slandi.

IMG_9360

Selabryggjuhlmar sir fr flugvellinum

IMG_9341

ar sem urvoru bl blikandisund millieyja

IMG_9313

Svartur sandur, blikandi haf og Ketilboaflis

IMG_9319

Stlpar milli Sandeyjar og Klks, Klkur baksn

IMG_1467

Gengi upp Sandey, greina m kletttta strnd lfseyjar baksn, og Strandafjllin vi noranveran Berufjr

IMG_6723

a skiptir ekki mli hvort vintralandi, t landi, er skoa sumar ea vetur; oku ea krapaljum, alltaf er eitthva skemmtilegt a sj s.s. hreindr vi hstft Hrsey

minni Hamarsfjarar milli rfrra nverandi vottreyja fer tfalli r lftafiri og Hamarsfiri, fallaskiptumfls og fjru. Straumurinn fallaskiptum er lkur strfljti svo vfemireru essir firir. Vegna essastraumunga hafa lftafjrur og Hamarsfjru ekki enn ori a stuvatni. myndbrotinu hr eftir m sj arkollurnarskemmta ungunum snum straumungutfallinu Holusundi vi Kihlmann.

ornefni_utland_small

Hr m nlgast kort af tlandi.


Follow the money

Undanfarin misseri hefur aumaurinn Jim Ratcliffe stai umfangsmiklum uppkaupum landi. essi landakaup eru af eirri strargru a fyrirhugaur golfvllur (sem tti a n yfir um 0,3% slands) hins knverska Nupos Grmsstum fjllum er hreinir smmunir.

Aumaurinn Ratcliff og flg hans eiga ori stran hluta af noraustur hluta slands gegnum flttu eignarhalds og veiiflaga. Heyrst hefur af nlegum tugmilljna uppkaupum Hrekstaalandi (landmiki heiarbli lngu komi eii)sem er Jkuldalsheii.

a m spyrja hvort a s ekki miki fagnaarefni a f slkan nttrverndarsinna me peningana sna. Svo m lka nota gmlu aferina og spyrja hversu nttruvnn maurinn raunverulega er me v a fylgja sl peninganna sem notair eru til uppkaupa strum hluta slands.

Fracking and chemicals billionaire Jim Ratcliffe increased his wealth by more than 15bn last year to take the crown as Britains richest person, with a 21bn fortune,meira,,,


mbl.is Framlag til villtar nttru
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Ltt steypa

A hafamarga fjruna sopi er mltki nota um annsem hefur last reynslu og roska, oft vegna einhverra erfileika (ea kannski rttar sagt, mistaka). a mtti betrumbta etta mltki um hfund essarar su ann htt, hann hefur marga steypuna vlt. Eins og eir sem liti hafa hr inn gegnum tina hafavafalaust teki eftir.

lok sustu viku voru fleirien ein, og fleirien tvr steypur vldar mnum vinnusta. Ein eirra var samt ess elis a g hafi me lagni reynt a koma mr undan henni. Nennti satt a segja ekki ataka tt tilraun via betrunbta hjli einu sinni enn, en hva steypu varar hefur s gjrningalist helga mnavi og g taldi mig vera orin of gamlan, slitin og sljan til a vera a gagni.

Mli er a vinnuveitendur mnir hafa undanfarin r stai a nskpunarverkefni vi lttsteyptar milliveggjaeiningar. essar milliveggjaeiningar er svo raa upp byggingasta og er hver eining 60 cm brei, 10 cm ykk og nr fr glfi til lofts, yngdin er ekki nema ca.65 kg einingin. Svona veggjum er snara upp af tveimur mnnum methraa og egar eir eru uppkomnir er einungis mlningarvinna eftir. Veggirnir hafahtt einangrunargildi, eldvrn og hljsog.

En a sem tti a gera sustu viku var a steypa glf me lttsteypunni, vi hfum a vsu gert a ur. En me v a blanda litlar blndur tilraunaskini, en nna tti a gera etta strri skala me steypubl. Me svona glfi er hgt a sl margarflugur hggi, t.d. egar kemur a glfkulda og buraroli. Rmmetrinn af svona lttsteypu er ekki nema ca. 350 kg mean venjuleg steinsteypa er ca 2.400 kg.

Erfileikarnir hafa samt falist avla steypuna saman magni, v fylliefni er miklu lttara en vatni og sementi, fugt vi mlina venjulegri steypu sem hjlpar til vi a hrra stffi. etta er v svipa og tlaa jafna ssu matarger me v a demba llu hveitinu urru einu lagi t pottinn, verur ssanvarla annaen kgglagrautur.

sustu viku komst g semsagt ekki hj v a taka tt steypu mistkum, sennilega vegna langrar reynslu vi a krafsa mig gegnum au, en er nori ekki fr um anna en veita sm sluhjlp. En eins og vintrinu fr allt vel a lokum og plskir flagar mnir su um a smyrja lttsteypu glundrinu r fislttum einangrunarklunum glfi, g horfi hrrur og tk video af gjrningnum.


Midnight Special

IMG_8802

Eitt af v magnaa vi a ba slandi eru sumarnturnar. dag 21. jn eru sumar slsturnar og um allt land var einstakt bjartviri byrjun essa slstu slarhrings, annig a flestir ttu mguleika mgnuu mintti. Fr v g man eftir mr hefur essi tmi rs haft svefnleysi fr me sr, g hef einfaldlega ekki tmt a sofa.

Eins var a egar g dvaldi 69N Noregi, ar hnitai slin himininn htt um mintti. ar var staur fjru, sem mtti njta minturslarinnar vi vaggandi lduni. Stundum var brekkan upp af fjrunni svo ttsetin adendumminturslarinnar a lktist horfendaskara HM, nema ar var andaktin fyrirslstunum annig aekkert heyrist vkingaklappi,n hh, svo a hefi veri vi hfi.

Sastlina ntt varandvkubjrt og tr og fr svo a hn vartekin fram undir morgunn, aallega Hjaltastaainghnni, a mestu n horfenda nema nokkurra furufugla. Myndbrotin sem hr fylgja eru tekin fr kl. 10 grkvldi til kl. 2 ntt.


Fflar og fardagakl

Fflar

Upphalds frasi hagfringanna "There aint no such thing as a free lunch" ea "a er ekki til neitt sem heitir keypis hdegisverur" hefur veri hvegum hafur ratugi, jafnvel um aldir. a hefur lengi blunda mr a lta reyna sannleiksgildi essara ora, v mig hefur gruna a au eigi ekki vi rk a styjast. minni bernskuvar g vitni a v oftar entlu verur komihvernig mmur mnar og afar virtust geta tfra fram mlt r engu. Rltu kannski bara t fyrir hs og stuttu seinna var drindis matur borum. eim rum var ekki algeng fa silungur aalrtt og rabbabaragrautur eftirrtt, silungurinn sttur kelduna og rabbabarinn fenginn vi hsi.

a sem mighefur um nokkurt skei langa a kanna ru fremur, erhvort lifa m slenskri nttru n ess a rkta nokkurn skapaan hlut. g hafi nokkur r sett niur kartflur, en um a leiti sem garurinn htti a gefauppskeru si sr hann umbeinn njli en ur hafi hvnn komi sr fyrir tt vi garinn. v var ekki um anna a ra, en annahvort a losna vi njlann ea hafa olinmi fyrir ess lags illgresi. g hafi heyrt a fyrir mrgum rum a njli hefi veri fa landsmanna ldum ur og svo hefi einnig veri hva hvnnina varar, enda kllu tihvnn. annig a njlinn fkk smu gri og hvnnin enda nennti g ekki a standa eirri vonlausu barttu sem felst trmingu illgresis vi njla og hvnn sem upphaflega voru ekktar jurtir til matar og lkninga.

Fyrir nokkru rum komust fjallagrs og blber morgunverar matseilinn og hafa ekki viki aan san, um ennan morgunnmat fjallai g um hr sunni. rabbabara hafi g gert hvsindalega ttekt egar kreppan skall , rifjaist upp hvers lags slgtihann er og ekki spillti a ann slkera mlsver var hgt a framreia fyrir ca 25 kr, .e.a.s. egar bi er a reikna sykurinn og rjmann. v kvag vor a lta vera af v a kanna hvort rtt vri a slensktillgresi s hft til tu og hvort lkningarmttur ess eigi vi rk a styjast. Og best vri a gera svona heilsubta rannskn eigin skinni.

Fair minn sagi eitt sinn "a sem veist gott er r einskrs virinema notir a". En hvernig er hgt a lta sjst til sn tna njla n ess a vera talin viundur? v er til a svara a besta aferin til a losna vi viundurs vrumerki, er a setja hfui bltt buff og koma sr 66Nspandex berandi sta me svartan ruslapoka, kk s Guna forseta og plokkinu.Njlinn vex svo t um allar koppa grundir og ekki sst innan um rusli kringum strmarkaina. a sem kemur vart er hversu fljtlegt a er a vera sr t um hrefni matinn, a er mun fljtlegra en a fara inn Bnus. Svo spillir a ekki a losna annig vi umstangi kringum umbarusli og a ver njla plokkarar mltarertfalt lgraenneysluvimis mltar Hagstofunnar sem Bjarni Ben geri alvarlegan fyrirvara vi um ri.

N er liinn heill mnuur af rannskninni og hafa fflar, njli, hundasrur og rabbabari veri borum nnast daglega samt ltilshttar af hvnn sem eftir a taka til frekar athugunar samt ru illgresi sar sumar. a merkilega er hva etta er gmstur matur, reyndar mun ferskara og kraftmeira grnmetien fst Bnus. akom srstaklega vart a njla og fflavri hgt a ta n ess a kgast og a oftar en einu sinni. ennan mnu hafa venju margir gestir komi mat og lti vel af trakteringunum, mr datt reyndar fyrst hug a a vri af kurteisisskum,en egar blindfullorin brnin voru farin a koma heimskn og bora etta oftar en einu sinni fr g a tra a etta vri ekki bara myndun, v au hafa aldrei legi v hva s gur og hva s vondur matur. a eina sem mr tti slmt vi essi matarbo var ef gestirnir ltu ess geti egar heim vri komi a ekki hefi veri anna borum en fflar og njli. ess vegna tti g til a steykja me salatinu lambshjrtu ea sja egg.

vikunni hitti g svo vsindamanninn, vin minn, frnum vegi og fr a segja honum fr essar strmerkilegu uppfinningu minni. Hann svarai a bragi; "veistu a a etta hef g gert mrg r, en a er me etta eins og svo margt anna a flk trir v ekki a etta s gur matur, v hann er keypis. Sama vi um lkningamtt ffla, flk getur engan veginn tra honum. a var sjklingur sem tlai a prfa, egar g benti honum etta, en vildi samt ekki gera a nema samri vi lkninnsinn. svarai lknirinn honum "tlar a vera fram hj mr ea fflunum" og auvita valdi sjklingurinn lkninn af v a ar fr hann a borga".

Nna egar mnuur er liin af essari sumarlngu rannskn er g a vera komin skoun atil s keypishdegisverur og er hanneim munhollari eftir v sem hann kemst nr v a vera keypis. Vfrgur frasi hagfringanna s v besta falli lmskur orhengilshttur. Hollusta fflanna er tvr, hva sem lknarnir segja, ekki vri nema vegna tiverunnar vi a hndla stffi. a arf v varla akoma vart g tli a halda mig fram hj fflunum sumar, og kannski eftir a gera uppgtvunum mnum frekari skil hr sunni sar. En etta sem fer hr a nean hef g m.a. uppgtva um slenskt illgresi sasta mnuinn.

NjliNjli a skjta upp blunum, va m finna heilu njla akrana

Njligekk einnig undir nafninu fardagakl vegna ess a hann byrjar a skjta upp blunum kringum fardaga sem voru upphaflega 3 ma en fluttust svo til 14. ma. Njlinn var fyrsti boberi sumarsins hva ferskt grnmeti varai og eru blin best nsprottin. Plantan var ur notu sem lkningajurt og eru fersk njlabl eru talin meinholl.

Um njlann m lesa eftirfarandi bkinni Matarst eftir Nnnu Rgnvaldsdttur: Bl af njla, sem er af srutt, voru tluvert notu hrlendis ur fyrr, bi te, spur og grauta og me msum kjt- og fiskrttum. Njlinn er bestur vorin, ur en hann blmstrar, og var fyrsta grna matjurtin sem unnt var a f vorin ur fyrr. Hann m matreia sama htt og grnkl. Um hann sagi Eggert lafsson matjurtabk sinni: "etta kl er tilreitt sem klgrautur, tnsrur eru gar ar saman vi." St njlastappa var borin fram me steiktu kindakjti veislu sem Jrundi hundadagakonungi var haldin Viey ri 1809, en anna melti me steikinni var vfflur, flatbrau og kex.

Sjlfur hef g sannreynt gmstan njlann sastliinn mnuinn, meal annars njlaspu og me hvtlauks steiktu lambshjarta njla, -ffla -og hundasru salatbei. Njlinn vex hreinlega um allt essum rstma.

Hundasra

Hundasrur vaxa oftast yrpingum og eru v auveldar tnslu

Fflar og hundasrureru ekki aeins til ngju og yndisauka sem vorboar, heldur eru essar jurtir bsna ljffengar mat. Hr ur fyrr kunni flk almennt betur a nta sr vexti jarar. a er bi hollt og skemmtilegt a rifja slk fri upp. a er ekki margt grnmeti sem fst keypis lkt og essar tvr jurtir.Tnffill hefur fr rfi alda tt me bestu vatnslosandi jurtum sem vl er , er s ffill sem ef til vill ekktastur og hefur lengi veri notaur alulkningum. Hundasran hefur svo gott sem smu hrif og tnsran. Hn er mjg g vi bjg, hn er talin rva og styrkja lifrina. Hn er g vi lystarleysi, hgatregu og gyllin svo ftt eitt s nefnt.

Va Evrpu er tnsra notu matarger, m.a. spur, ssur og salt. Hn er uppistaan sruspu sem ekkist hvtrssneskri, einstneskri, lettneskri, lithskri, rmenskri, plskri, rssneskriog kranskri matarger. Sruspa hefur einnig veri boru slandi, en me hundasrum, njla ea rabarbarablum.

Sjlfur hef g nota fflablin, sem stundum eru nefnd hrafnablaka, samt hundasrur og njla ferskt salat og salta a og blanda me niurbrytjuumferskum tmat btum, sxuum slurrkuumtmtum olu og helt sm olu yfir. Svona salat er ljffengt me tnfiski ea harsonum eggjum. Fflar og hundasrur m finna nstum hvagrasbala sem er, urfi a fara t fyrir lina eru stair ar sem garargangi er hent kjrlendi fyrir hundasrur. Upphaflega fkk g huga fflunum vegna frsagna af lkningamtti eirra sem vkvalosandi lyfs og get stafest a eir virka vel.

Hvnn

tihvnn m oft finna r og lkjabkkum

Hvnnvar gjaldmiill vkinga verslunar ferum sunnar Evrpu, svo vel var hn ekkt eim tma sem kraftmiki heilsufi. Eftir v sem hvnnin tti norlgari uppruna eim mun kraftmeiri var hn. tihvnnin er ein merkasta lkningajurt slandssgunnar en hvnnin var notu slandi allt fr landnmi. tihvnnin var vel ekkt meal fyrstu landnema slandi. Auk ess a vera mikilvg matjurt Norurlndum og Bretlandseyjum var lkningamttur hvannarinnar vel ekktur meal norrnna manna.

Hvnn ersvolti beisk fyrir matarsmekk ntmamanna. En vi missum svo miki r bragflrunni ef vi gngum fram hj beisku jurtunum. a sem er tungunni beiskt er maganum stt og einnig er v fugt fari; segir erlent mltki. Samt arf a gta sn vel v hvnn er mjg bragsterk og hentar v betur sem kryddjurt og heilsumeal en grnmeti, einkum mean veri er a venjast henni.

g get stafest a a fersk hvnnin er rmm bragi, tvisvar ennan tilrauna mnu hef g nota rlti af henni saman vi ffla, -njla -og hundasru salati. Bragi af hvnninni er rtsterkt og tk g vel eftir v matgestum a eir fengu sr ekki nema einu sinni af salati me hvnn. Fyrir nokkrum rum frtti g af v hvernig Grnlendingar marinera hvnn og a ku vst vera gur matur. g arf a hitta ann sem sagi mr fr essu og f uppskrift hj honum v hann var orin srfringur a matreia hvnn eftir veru sna Grnlandi.

Spa og salat

Njlaspa mnaarins, samt ffla, njla og hundasrusalti

Hrna er uppskriftin af njlaspu fyrir sem enst hafa til a lesaetta langt og eru ekki farnir a kgast en langar kannski til a prfa sig fram. essi spa er skldu upp r tveimur njlaspu uppskriftum sem g fann netinu og hitti mark vi fyrstu tilraun.

2 ltr vatn

300 gr njli,saxaur

3 grnmetisspu teningar

paprikaskorin bita

4-6 hvtlauksrif sxu smtt

2 laukar niur skornir

100 gr smjr (hgt a nota jurtaolu og er vegan)

4 msk spelt ea hveiti (til a ykkja spuna)

400 gr saxair tmatar (niursonir)

Njlinn , sputeningarnir og paprikkan sett sjandi vatn. Hvtlauksrifin og laukurinn brddur litlum potti upp r smjri ( sama htt og laukfeiti me mat) speltinu btt t egar laukurinn er orin mjkur og bku upp bolla. Smjrbollunni btt t sjandi spupottinn og hrrt vel t, tmtunum btt vi og soi 1 klst. Salta eftir smekk me Himilaia salti og svrtum pipar.

A endingu vil g benda essa hugaveru frslumynd um lkningarmtt plantna.


Afdalamennska og annar flottrfilshttur

Sagt er a s sem kaupi a sem honum vantar ekkirni sjlfan sig, sjaldan eiga essi sannindi betur vi en tmum egar til er of miki af llu ru en tma. au eru orin nokkur rin san a vistarband kaupaisins fr a vlast um millieyrnanna mr, ea fr v seint sustu ld. a m segja a eitt atvik hafi rum fremur kristalla sannindi kauprnsins. En a var egar gur vinur minn kom eitt sinn heimskn. essi vinur var, eins og margir af mnum bestu vinum hafa veri gegnum tina, rtugum eldri en g, v m segja um kynni mn af mrgum minna vina "a ungur nemur, sem gamall temur".

Atviki sem um rir gerist eitt kvldi sem vinur minn kom kaffi og spjall. En eim ngjulegu heimsknum var g ekki sjaldan anjtandi eim rum. Hann kom venjulega gamalliLdu me "fjallstarti", annig a hann var a bakka upp heimkeyrsluna til a Ladan rynni gang undan brekkunni a heimskn lokinni. laugardeginumfyrir ta heimskn hafi g veri a vo og bna mynstursteypta heimkeyrsluna, sem rmai fjra bla. a hafi fari nokkur tmi a fjarlga svrt dekkjastrik eftir veturlangt fjallstart Ldunnarauk ess sem g lt nagladekkjarispur fara mnar fnustu. Vinur minn kom einmitt heimskn mean pjattinu st svo g notaitkifri og ba hann um a lta Lduna ekki renna gang eftirleiis fyrr en hn vri komin t af blastinu mnu og t gtu. Hann tk vel a eftir a hafa skoa astur, svo fruminn kaffi.

Nst egar hann kom heimskn og hafi bakka upp blasti ba hann mig um a koma me sr t blaplan og reyna a koma tlu au vermti sem ar vru. g hafi nlega keypt splunkunan amerskanealvagn auk ess sem ar st nlegur amerskurpikcup. Hann spuri mig hvort g hefi reikna t hva blarnir planinukostuu og hvort g hefi ekki hyggjur af v a eir rispuust eins og plani? g var tregur til svars, en hann spuri um ver og s svo um samlagninguna, og a endingu vorum vi komnir memilljnir sem slguu htt hlft hsi.

sagi hann, "hr kem g minni 100 sund krna Ldu sem g losa mig vi nst egar hnfr ekki skoun og kaupi mr sennilega ara full skoaa 100 sundkall, g nota hana til a keyra milli staa rtt eins og notar na ealvagna, en rtt eins og get g ekki keyrt nema einn bl einu. Og af v a hann kostar mig lti arf g ekki a hafa neinar hyggjur".

a er einmitt svona augnablikum sem a rennur upp fyrir manni hvernig flk er haft a ffli. Mig hefur aldrei skort skuldir n skotsilfur, en hef ekki alltaf haft hugmyndaflug til a tta mig hva etta tvennt er ntengtskorti tma. g hafi fram a essari samlagningu okkar vinanna kappkosta a aka um njum blum. Eftir essa opinberun hef g aldrei keypt njan bl, meir a segja auglsti g um tma (til a trompa vin minn) eftir nothfum blum gegn 70 sund kr. stagreislu, og kom alltaf jafn miki vart hva gir blar buust.

etta samtal okkar vinanna denn opnai augu mn fyrir v hversu margs er hgt a fara mis ef maur metur tmann peningum og efnislegum gum. g hafi eitt mrgumrunum a heiman vi verkefni sem gfu vel aurum til skipta fyrir flottheit, en stainn misst af margri gastundinni me fjlskyldunni. Sm saman rann upp fyrir mr hversuvandmefaria er a kaupa sr gatma me peningumog hva mikluauveldara er a gefa sr ann tma, a kostar ekki krnu. En ar sem ntmasamflag er meir og minna byggt upp metingi mlieininganna, tmi og peningar, er ekki auvelt a sleppa af hlaupabrettinu n ess a hrasa og teljast str skrtinn auli. Varla er vandaminna a fara t kannt mannlegs samflags n ess a tapa sjlfum sr og vinunum.

g hafi upphafi hugsa mr a hafa ennan pistilum allt anna, ea um a hvernig er hgt a kkja t fyrir kassann sem stundum er kallaur The Matrix. Hvernig gamall getur numi ntmanum a sem ungum var tamt lifa eftir fyrri tmum. Hversu langtvri hgt a komast inn afdalinn til a finna sjlfan sig alslan vegkantinum tyggjandi njla. En s saga verur a ba betri tma.


Hefuru hugleitt a htta facebook? -kktu etta


Vertu gur vi geimveruna

Lifiru v eftirsknarvera jarlfi sem komst til a lifa? Ertu gur vi geimveruna sjlfum r? etta eru ekki einfaldar spurningar. En ekkert svar er mikilvgara en a sem gefur sjlfum r, a hefur a gera me kjarna ns sanna sjlfs, slina. Og egar spurningunum er svara er rtt a hafa huga a vi lifum lfinu af eigin tilfinningu, ekki me annarra rkum. Eins klumst vi efni, en erum ekki r efni.

Vertu v gur vi geimveruna og hlustaa raddirnar hfinu svo framarlega sem r eru nar. Manneskjan hefur hvorte er alltaf veri barn stjarnanna. Simenningin kortlagi meir a segja stjrnuhimininn lgnu ur en hn kortlagi jrina undir ftum okkar, n tmum felum vi samt stjrnuhimininn me raflsingu sem lsir rtt svo niur trnar en gerir okkur blind umhverfi sjlft, allt undir formerkjum vsindalegra framfara og rkhyggju. Vi viurkennum varla slina lengur, vegna ess a hn er hvorki raflst n vsindalega reifanleg lkt og efnislegur lkaminn. En vitundin um okkur sjlf kemur fr slinni og vi vitum a hn br ekki lkamanum, v innst inni greinum vi a lkaminn br vitund slarinnar og er farartki hennar essu jarlfi.

Forfeur okkar voru mevitair um a eir bjuggu alheimi ar sem lkaminnvar til fyrirreifanlega innri vdd. ar sem lnan varvar ekki eins skr milli slar og utanakomandi veruleika, vegna ess a bir veruleikarnir arfnast hvors annars. Slin var strri hluti hins mikla veruleika og er a reyndar enn. N tmum erum vi samt rnd undra vintrum myndunaraflsins, sakleysisins sem vi upplifum gegnum visku hjartans me skeikulu innsi barnsins. Allt er etta meira og minna afvegaleitt af efnishyggju og drkun upplsingar sem okkur eru innrttar fr blautu barnsbeini.

Gervirf eftir efnislegri velmegun hefur sliti tengsl vi nttruna, jafnframt skynjunina upplstan veruleikan sem er umhverfis. Vi getum varla sameinast nttrunni frekar en andlegum verum vintraheimsins. Hfum jafnvel sni bakinu vi gulegum tengingum lfsins, sum og sum , og me v hfum vi jafnframt misst samband vi okkar sanna sjlf. Vi erum aeins skugginn af sjlfum okkur ogupplifum aeins ltinn hluta ess veruleika sem okkar stendur til boa.

Heimurinn sem vi hfum bi okkur lkist meir dvalastadjfulsins. Milljnum saklausra lfa er sltra hverjum degi til ess eins a nta lkama eirra veislubor allsngtanna og er n svo komi a aeins bestu bitarnir rata diskinn, hitt fer ruslatunnuna. Villt dr eru jafnframt drepin einungis sportsins vegna, til dgrastyttingar. ar kaupa eir efna meiri leyfi af stofnunum rkisins til a drepa hreindr og hika jafnvel ekki vi a hira aeins lundir og lri. Ef mikilmennum markaarins, ar sem tminner peningar, er san bent a hafa me sr saskapinnheim er svari hlstu a g vri komin t land til a bera spukjt milli fjara.

Sportveiimenn sem minna hafa milli handanna stunda magnveiar gsabringum til a selja fnu veitingahsin jafnvel me von um a annig megi fjrmagna hreindraveiileyfi, ea fer til Afrku ar sem hgt er a f a drepa flhest trmingarhttu me sjlfum sr self fyrir rtt ver.Dr eru pnd og kvalin til daus nafni svokallara vsinda, besta falli fyrir grandi fegrunar krem fyrir aflga mannflki. Allt er etta gertaf flki sem br yfir manngsku og markasmenntun. Til a bta gru ofan svart hefur gegnum tina milljnir saklauss flks veri handteki, ofstt og myrt til a slast nttruaulindir jarar nafni tkni og framfara.

Frttir eru farnar a berast af brnum allt niur fimm ra aldur, sem eru gefin hugarfarsbreytandi unglyndislyf eftir vsindalegar greiningar. Foreldrarnir jafnvel ornir a vel sklair a auseigja fr eirri blessun a barni mitt fkk greiningu v n veit g loksins hva gekk a v. a s bi a lyfjava sjkdmsgreiningar vsindanna bak og fyrir, breytir a ekki v a n er jafnvel rtaln kynslin farin a hverfa r essum heimi vegna hjartastopps besta aldri. rtt fyrir allar framfarir vsindanna ermannskepnanfyrir lngu orin heilbrigasta drategund jarar.

Heilbrigisstarfsflk hefur veri stt umbei til saka af lgfru flki vegna tmabrra dausfalla sjkrahsum, v einhver verur a bera byrg ekki vri nema hagvaxtarins vegna. Og hva egar eir lgfru f snu framgengt, breytist ekki hlutverk sjkrahsatil samrmis vi a aflestir enda vina ar? Er etta gert nafni manngsku og rttltis, efastu kannski enn um a jarlfi s umseti djfullegum flum?

Hinndjpa viska veit a hvert og eitt okkar er komi til a last srstakareynslu essum heimi. essu fr ekkert breytt, svo a allt s gert til a innrta okkur llum sama markas veruleikann fr vggu til grafar. sta ess a galdur geimverunnar er ekki upplstur okkar tmum er s a hann brtur bga vi reifanleika markasafla sem bera fyrir sig ntma vsindum sama htt og trarbrgum fyrri alda. En galdur andans mun vera til staar lngu eftir a markaurinn og ntma vsindi hafa tortmt sjlfum sr. Anna getur aldrei ori, v a galdur andans er tjning hinna eilfu umbreytinga. Trin og skldskapurinn verur alltaf mikilvgari en stareyndir vsindanna.

Sem manneskjur skynjum vi heiminn me hjartanu mismunandi htt vegna okkar mismunandi tilgangs. Til dmis eru lfar og geimverur gerar r tungumli en ekki vsindalegu sannreynanlegu efni, rtt eins og mankynssagan. Vi trum mankynssgunni rum af lgnu dauum blum, svo a hn s ger r samatungumli og lfasgur. Vi ferumst um rm og tma me hugsun og mli en ef feralagi er ekki samkvmt innrttu normi neyslunnar er stutt greiningar og pillur. Okkur er tami a tra ekki a geimverur su til, hva lfar, okkur er jafnframt innrtt a treysta ekki eigin dmgreind varandi pkana okkar eigin lfi. Ef hugsar og skilgreinir astur a rkfrilega a httir a tra innsi nu, er greindin farina vinna gegn r, v getur veri varasamt a hugsa og skilgreina of miki annig httiru a nota innsi vi a skilja sjlfan ig.

Erfiustu flkjur hverrar manneskju snast um skynsemi rkhugsunarinnar, mean viska hjartans segir einfaldlega svona er etta. Hugsuurinn veit hvernig allt a vera svo a ekkert hj honum gangi egar hann tlar a framkvma. Gerandinn framkvmir og fr allt til a ganga upp me sendurtekinni fingu svo a hann hafi ekki hugsa t hvers vegna. Rkstudd innrting lfsins frir okkur svo oftast etta tvennt umsni einum pakka, ann htt a ekkert virist virka og vi hfum ekki hugmynd um hvers vegna. Httu a hlusta sem reyna a segja r a gangir me ranghugmyndir og eir viti betur hva r er fyrir bestu, a er ekki svo, ranghugmyndir eru ekki til ef r koma fr hjartanu og mundu a rkhugsunin verur aeins arfur jnn ef hn jnar hjartanu.

r finnist a vera geggjun a fara mti hmenntari rkfri ntmans m hafa huga a a er engin mlikvari heilbrygi neins a vera viurkenndur sjkum heimi. Jafnvel rddin hfinu hvslime akademuni"a ekki a vera nein rdd hfinu" kemur engin til me bjarga r fr nu eigin lfi. Flestir vakana upp fr innrttum lgum lfsins skmmu ur en vinni lkur, hafu a huga, og a sasta dansinn essu jarlfi stgur einn.


Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband