slenaka jin

N tmum aljavingar og fjlmenningar, egar flttamenn fla til landsins skjli innfluttra aljalaga, eins og enginn s morgunndagurinn, er ekki r vegi a lta til ess hvaanjarslin kom ur en hn hverfur aljlegan glbalinn. Sasta blogg fkk einstaklega hfinglegar og hugaverar athugasemdir. ar var athugasemdfr Hauki rnasyni, og vitnai hann jskldi Einar Benediktsson ar sem hann minnist bki Benedikts Gslasonar fr Hofteigi, slenzki bndinn. Einnig setti Ptur rn Bjrnsson inn af hfingsskap einstakt lj, sem mr fannst undirstrika allt, sem segja urfti um a sem bloggi fjallai um, -og gott betur.

a er athygliverur kafli um tvskiptan jarveg slensku jarinnar, hva varar atgerfi, tunguml og fornbkmenntir, slenzki bndinn, bk Benedikts Gslasonar sem kenndi sig vi Hofteig Jkuldal. ar getur hann sr m.a. til um frumlandnm slands eim tmum sem a var kalla Thule og hvernig kom til ess a Normennsettu hr upp einstakt jveldi, sem er tskua kalla smkngaveldi, en er raun hi slenska bndajflag, sem var einstakt Evrpska vsu um aldir, -lngu eftir a jveldi fll, jafnvel allt fram 20. ldina, a tma ess lveldis tk yfir sem n er hverfanda hveli.

- 0 - 0 - 0 - 0 - 0 -

Og landnmsmennirnir streyma til slands af tveimur jum, sem eru farnar a blanda bli saman heimkynnum annarrar.

Tvr jir af lkum slum, en virast eiga vel saman, lkar a menningu en vel gerar alkams- og slarfari leggja saman etta landnm.

Tvr lfsstefnur, sn me hvorri j, vera samfera til essa lands. Hin kristna lfskoun, me samflagshugsjnir, og hin heina lfskoun, me einstaklingshyggju, rttaanda og vopnahreysti, vera samfera til landsins og leggja saman jarsl, sem vst er a hafi tt sinn lka a atgervi, hvorki fyrr n sar sgunni. Af hinni fyrri gengur huglg saga inn slarlf flksins, og er gul, og erfist sem slk fr kyni til kyns. Af hinni sari hlutlg saga og er hvaasm af vopnum og viburum, sem einkumeinkennast af essum tveimur jslarlegu rum, og er merkileg og uppi. Hvor lfsskounin eykur gildi hinnar vettvangi lfsog sgu.

En hvernig nema svo essir menn etta land? Mynda eir ttbli vi veiistvarnar, sem svo miki or fer af, og tla mtti a vri einna auveldast fyrir akomi flk, sem hltur fyrstu a skorta svo margt a, sem til bs og ginda heyrir, og a hefur vanist heimkynnum snum? v fer fjarri. a dreifir sr um landi. a skiptir landinu niur sm reiti og hver fjlskylda eignast sinn reit. etta eru jarir slandi eins og r hafa heiti um alla sgu, essar skkir, sem landnmsmenn nmu til eignar sr af essu nja engra manna landi, a v a tali er. Hver fjlskylda eignast sna jr, og n byrjar bskapurinn essum jrum, svo fjlskyldan geti lifa. Bndinn ber byrg essum bskap, hann verur a standa fyrir viskiptum vi jrina, svo fjlskyldan geti lifa. Hann rur essari jr skora. essum viskiptum hans vi jrina sjst hfileikar hans, brnast hfileikar hans; einn, sjlfrur notar hann hfileika sna viskiptum vi sna eigin jr, og kemur ekkert anna vi, mean hann er ltinn reittur.

jflagsleg vandaml steja ekki a honum, jflagsskyldur hans eru bundnar vi afmarkaan tthring, a sem r n til t fyrir heimili.

Jrinni sinni gefur hann nafn, og oftast verur a hans eigin heiti, ea nafni festist jr hans af hans heiti essum rngu samskiptahttum. Hann er einkenndur af nafni snu og nafn hans flyst heimkynni hans. nnur koma af einkennum lands, m, hlum, holtum, mrum, skgum og ess httar aukennum, en hr um bil ll vera au hlutlg. Landi verur lifandi af heitum, sem ll eru gefin af hlutlgi mlfrilega vsu. a er ekkert fjall svo hvtt ea sindrandi af bjrtum bergtegundum, a a heiti Bjartfjall, en af sterku litareinkenni heitir Blfjall, a er hr um bil hlutlgt or.

Mrg essi heiti vera listrn mlmynda- og hugmyndavsu, og bera flkinu ga sgu um gfur og fegurarskyn.

Og n er slandi skipt niur jarir, fram til innstu dala, t til ystu nesja. Hvergi er orp ea borg. Landi er allt jarir, hverri jr rur bndi. jin er bndaj, alveg skora. a er engin stttarskipting til, bara verkaskipting heimilunum. a kemur aldrei konungur etta land. Hver bndi er sinn eigin konungur, hver jr rki hans, heimilisflki egnar hans. Hann arf a vera meira. Hann arf a vera a, sem skldbndinn sagi um sjlfan sig ntjndu ld:

Lngum var g lknir minn,

lgfringur, prestur,

smiur, kngur, kennarinn,

kerra plgur hestur.


Sasta frsla | Nsta frsla

Athugasemdir

1 Smmynd: Birgir Loftsson

G grein og vel skrifu.

Birgir Loftsson, 3.12.2022 kl. 11:05

2 Smmynd: Magns Sigursson

akka r fyrir Birgir. Minn hlutur er reyndar sra ltill, eir eiga kannski meiri heiur af henni Haukur og Ptur rn, -og sast og ekki sst Benedikt Gslason fr Hofteigi.

Magns Sigursson, 3.12.2022 kl. 11:22

3 Smmynd: Gujn E. Hreinberg

jveldi var stofna af Herlum en a var tengt vi Gulaing, sem einnig var tengt Herlum. jveldi hlt velli allt til 1662, egar a var lagt niur af langfum Fjlnismanna sem stofnsettu hr Danskt forsetarki stl konungsrkisins sem eir tilbu.

slenska jveldi er fyrsta og eina lveldi mannssgunnar sem ekki fddist borg, og sameinai allt a 39 sjlfst hru undir einn lagasi; einstakur viburur rngsnum mannshuganum.

Auk essa er jveldi okkar einn riggja merkustu viburua mannsandans: Hr komu saman hpar af fimm innflytjendajum og sameinuust um a bi stofna jrki og fa af sr j, me frumspekilegri samru.

Annar atburur er egar heimspekingurinn og spmaurinn Mse kynnti Gudmlega sttmlann, lagagrunn og uppskrift bi a j og jrki (fyrir 3334 rum) sem enn dag er langt undan samtinni hva varar heimspekilega, lgspekilega og rttltislega hugsun, srstaklega s teki mi af v hvernig rki og jir voru myndaar eim tma (og enn dag).

Loks riji atbururinn, egar feinir frmrarar af aalsttum (annars og rija lvarasona og v arflausir), reyndu a leika eftir sambrilegt atvik rin 1776 til 1786 (en a hefur veri viurkennt a hluti eirra hugmynda voru lnaar fr jveldi fimm Iroqois ja sem hfu stofna sitt jveldi undir hrifum fr Herlunum sem byggu nu borgir Hellulandi (landi gyjunnar Hel; nu heimar svo mikilli fjarlg fr Skandinavu a farir anga snru ekki til baka).

jveldi er vanmeti, og a er rk sta fyrir a landvttirnir hafa vernda a n tlf aldir og a fjallkonan hvatti til endurreisnar ess sumari 2012 (sem var gert ri sar).

:)

Gujn E. Hreinberg, 5.12.2022 kl. 04:22

4 Smmynd: Magns Sigursson

akka r fyrir essa athugasemd Gujn, gott a f hana fr r, sem hefur kynnt r jveldi, af eim sem anna bor tj sig um a, einna best.

g hef veri a lesa bk Benedikts Gslasonar fr Hofteigi, slenski bndinn, eftir bendingu Hauks rnasonar og get ekki betur s en hann komist nokkurn vegi a smu niurstu og , um upphaf og endi jveldisins.

A vsu tilgreinir hann einungis jir komnar fr tveimur svum, Kelta af Suureyjum og Normenn, en vi vitum j a eir sem komu voru ekki bara Normenn eir voru Herlar sem sttu sn lg Gulaing.

Hvernig myndir skilgreina essar fimm jir sem settu upp etta strmerkilega jveldi hr slandi?

Magns Sigursson, 5.12.2022 kl. 06:12

5 Smmynd: Gujn E. Hreinberg

Kvenir (sar Normenn) og Herlar (afluttir normenn (sj Bara Gumundsson), Austmenn (Svar og Gotar), Danir, Suureyingar (Hebrides, Shetland, Isle of Man, Orkney, Hlendingar (Pictar)), rar (Keltar), ... hm, fleiri en fimm. Svo m ekki gleyma svarthra brneyga hrundsdkka Hrafnaflkinu sem fyrir var Vestfjrum og fali var sgunni um Flka. Hellingur af flki sem var hr fr 700 til 930 egar a breyttist allt jveldinga.

Gujn E. Hreinberg, 6.12.2022 kl. 08:18

6 Smmynd: Gujn E. Hreinberg

Gleymdi a minnast a Hjaltlendingar (Shetland) og Mneyingar (Isle of Man) ttu sambrilegt Alingi og vi, og a setning Nls Bergrshvoli, "land skal me lgum byggja en eigi lgum eya" er raun komin fr Hjaltlandsingi. jveldi sr dpri og merkari rtur en frmrar heimseltunnar vilja segja okkur fr. Ekki m gleyma v a Austur-Herlar sem uru viskila vi Vestur-Herla eftir veru "okkar" Krm-Donbass-Kkasus svinu 350-500 AD, fru gegnum Fergana dalinn alla lei til Monglu s.s. sagan um Gra lfinn og Hvtu hindina stafestir (en Temujin sar Genghis var bi bleygur og rauhrur), og ekki gleymda Heljarskinns brrunum sem stafest er a voru Austur-Herlar.

Ekki koma mr gang :) get skrifa um etta marga daga.

Gujn E. Hreinberg, 6.12.2022 kl. 08:22

7 Smmynd: Magns Sigursson

akka r fyrir etta ga svar Gujn.

Hann kemur inn a Benedikt Gslason sinni strmerkilegu bk slenzki bndinn, a goafri heininnar s uppruninn eim slum sem nefnir og hafi flust til Norurlanda, eins og lesa m hj Snorra.Norrna goafrin eigi sr samsvrun goafri Grikkja og aans einstaklingshyggjan og rttaandinn kominn.

i Benedikt eru nokkurn veginn smu slum vi hina marfrgu Vanakvsl, ess ber a geta a Benedikt minnist hvergi Herla enda voru eir ltt nota hugtak 1950.

Keltnesku kristnu hrifin eru ekki sur hugaverur ttur jveldinu, raun dularfyllri. Mr minnir a g hafi lesi a einhverstaar, kannski BrislingameniFreyju, a Keltarnir og Herlarnir hafi upphafi veri a nokkru sama flki. Herlarnir fru norur Gararki og Evrpu og blnduust msum jum.

Keltarnir yfirgfu Svartahafi suur og sar Eyjahafi, ess vegna su bi til Iona Suureyjum Skotlands og Grska Eyjahafinu.Hluti af essu flki hafiveri Karagmenn sem yfirgfu Mijararhafi me vikomu Cadiz og Celta Spni ur en eir hldu til rlands og Skotlands, n ess a fari s t flsferingar um rland hi mikla.

etta flk hafi fundi samhljm Bretlandseyjumog haldi til slands til a stofna jveldi. Nokkurn veginn sama jin bin a koma va vi mrg hundru ra tmabili, allavega tti etta flk samhljm jflagslegum skounum. Adam Rutherford vildi meina a slendingar vru hreinasta afbrigi, sem til vri verldinni,af 12. ttkvsl sraels, -.e. Benjamntar.

Vissulega var sland numi fyrr en Landnma nkvmlega um getur. Benedikt segir slenzki bndinn a Suureyjar hefu aldrei hloti a nafn nyrst Bretlandseyjumnema til vru Norureyjar sem hann giskar a hafi t.d. veri eyjarnar ar fyrir noran til Freyja og jafnvel allt a hinu nafntogaa Thule.

Magns Sigursson, 6.12.2022 kl. 13:31

8 Smmynd: Gujn E. Hreinberg

Takk fyrir etta. Freysteinn Sigursson geri sumum hugmyndum um Herla gt skil, og v miur var hann ltinn egar g komst a v og missti af a geta rtt vi hann. Eins og ljst er, hef g grufla dlti essu, en a var raun Salvatore Torrini sem kom mr spori, v g hlt (egar g rddi vi hann fyrst) a essi "kenning" ea "tskring" vri srslensk, en hann tskri fyrir mr a hann hefi lesi helling um etta m.a. tlskum bkum, og hann nnast sannai fyrir mr a Feneyjar hefu fyrst veri byggar og nefndar af Herulum eim sem fylgdu Gotum inn taluskagann milli 450 og 550.

v miur hef g klofi mig dlti fr helstu hugmyndum manna um Herla og hafna alfari a eir eigi eitthva sameiginlegt me Keltum. ess verur a geta a slendingar eiga ekkert essu, n heldur Dnsku "Herulene" hpurinn, heldur nr etta mun dpra. g rddi talsvert um essi ml ensku myndskeiunum mnum fyrir feinum rum, v Herlageni er dreift va heiminu og g vildi veia hvort fleiri hefu vaki geni, og komst a v a svo er. T.d eru eru mrg herlasystkini beltinu sem liggur fr Feneyjum austur til Kkasus sem eru a vekja etta.

En g ver a htta hr :) Sem fyrr segir, maur getur gleymt sr essu heilu dagana.

Tengill efni Freysteins:
https://www.youtube.com/watch?v=fSiXHAi7qRY

Gujn E. Hreinberg, 7.12.2022 kl. 03:24

9 Smmynd: Magns Sigursson

akka r fyrir Gujn.

Magns Sigursson, 7.12.2022 kl. 06:10

Bta vi athugasemd

Ekki er lengur hgt a skrifa athugasemdir vi frsluna, ar sem tmamrk athugasemdir eru liin.

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband