Hvaš varš um ķslensku Gręnlendingana?

Žaš viršast vera mjög fįtęklegar heimildir til varšandi žaš hvaš geršist sķšustu bśsetu įr norręnna manna į Gręnlandi og ekkert sem getur skżrt skyndilegt hvarf fólksins. Fręšimenn hafa viljaš meina aš kólnandi loftslag, hungur og sjśkdómar hafi meš žaš aš gera hvaš af fólkinu varš. En žaš breytir ekki žvķ, aš eins og ķ sumum óleystum moršgįtum, žį vantar lķkin.

Kenningar hafa veriš uppi um aš žaš sama hafi gerst og meš Tyrkjarįnunum į Ķslandi, fólkinu hafi veriš ręnt og selt į žręlamarkaš, eša fariš til Azoreyja, Madeira, eša Gręnhöfšaeyja, žegar Portśgalar nįmu žessar eyjar, jafnvel Kanarķeyja. Flest er žetta tališ lķklegra af fręšimönnum heldur en aš fólkiš hafi fariš stystu leiš til Amerķku, enda aš halda slķku fram nįnast samsęriskenning um opinberu śtgįfu mankynssögunnar.

Til eru skrįšar heimildir fyrir žvķ aš Hįkon biskup ķ Noregi hafi sent Ķvar Bįršarson prest til Gręnlands įriš 1341, en žį hafši ekkert frétts ķ meira en įr frį Gręnlensku byggšunum. Frumheimildirnar eru glatašar en til eru dönsk afrit frį žvķ um 1500 um žaš hvaš blasti viš séra Ķvari Bįršarsyni og samferšamönnum žegar žeir koma til vesturbyggšar.

Žegar Ķvar og fylgdarliš kom ķ byggšina finnur hann ekkert fólk ašeins bśsmala ķ haga, nautgripi og saušfé. Žeir slįtrušu eins miklu af bśsmalanum og skipin gįtu boriš,fluttu žaš svo meš til austurbyggšar Gręnlands en žar virtist allt meš ešlilegum hętti. Hvaš varš af fólkinu ķ vesturbyggš eru engar heimildir til um, en žess mį geta aš sjóleišin milli austur og vesturbyggšar er um 375 mķlur eša um ¾ leišarinnar į milli Gręnlands og Nżfundnalands.

Žegar séra Ķvar Bįršarson var aftur kominn til Bergen įriš 1344, śr Gręnlandsleišangri sķnum, fer hann af einhverjum įstęšum fram į žaš viš Clemens VI pįfa, ķ gegnum biskupstofu ķ Bergen aš biskupsembęttiš į Gręnlandi verši flutt til Noregs en Gręnland hafši eigin biskup til įrsins 1349. Lķklegt veršur aš teljast aš ķ leišinni hafi Ķvar upplżst um stöšu mįla į Gręnlandi į ęšstu stöšum.

Įriš 1355 sendir Magnśs IV (Smek) Svķa konungur, en hann var jafnframt konungur yfir Noregi, Ķslandi og Gręnlandi um tķma, leišangur til Gręnlands til aš kanna stöšu mįla. Af žeim heimildum sem til eru um įstęšur žessa leišangurs mį rįša aš ógn hafi stešjaš aš kristna samfélaginu į Gręnlandi. Žess er skemmst aš geta aš leišangur Magnśsar IV Smek snéri ekki aftur og eru į huldu hvaš um hann varš, žó eru til óstašfestar sagnir um aš 3 eša 4 menn hafi komiš fram ķ Noregi įriš 1364.

Frį žessum įrum eru til heimildir af köldum įrum žar sem ķs fyllti hafnir į noršanveršu  Ķslandi. Eins er til frįsögn af žvķ śr glatašri bók frį žessum tķma aš einhvertķma į įrunum fyrir 1350 hafi „...nęstum 4000 manns haldiš śt į frosiš haf og aldrei snśiš aftur.“ Leiddar eru aš žvķ lķkur aš žetta frosna haf hafi veriš vestan viš Gręnland og eru annįlaskrif Ķslenskra biskupa nefnd žeim til stušnings, žar į mešal žeir annįlar sem Gķsli Oddson į aš hafa haft ašgang aš og lagt śt frį įriš 1638 žegar hann skrifar bókina „ Ķslensk annįlsbrot og undur Ķslands“.

Hvort žetta kuldakast hafi veriš skżringin į hvarfi Gręnlendinga śr vesturbyggš, og įstęša leišangurs Magnśsar IV Svķakonungs er ekki gott aš segja, en einhverjar heimildir nefna žó aš séra Ķvar Bįršarson hafi komiš viš sögu ķ ašdraganda leišangursins. Enda žarf žaš ekki aš koma į óvart aš forvitni hafi leikiš į žvķ į ęšstu stöšum aš vita hvaš varša um allt samfélagiš eins og žaš lagši sig ķ vesturbyggš Gręnlands, sem hvarf įn žess aš svo mikiš sem aš nokkuš vęri um žaš vitaš ķ austurbyggš.

Viš žennan leišangur hafa sķšan grśskarar og utangaršs fręšimenn jafnframt viljaš tengja Kensington rśnasteininum sem fannst ķ Minnesota įriš 1898. En į hann er ristar rśnir um feršir 8 Gota (Svķa) og 22 Noršmanna um Minnesota įriš 1362. Žį hefur veriš bent į aš žessi leišangur hafi veriš talin žaš mikilvęgur, aš sį sem fyrir honum fór fékk aš velja ķ hann einvala liš śr lķfverši konungs, žį menn sem handgengnastir voru Magnśsi IV og höfšu svariš honum eiš.

Žaš sama geršist svo ķ austurbyggš 100-150 įrum seinna, fólkiš hvarf sporlaust. Sķšustu skrįšu heimildir śr austurbyggš eru frį įrinu 1408 af brśškaupi ķslendinganna Sigrķšar Björnsdóttur og Žorsteins Ólafssonar ķ Hvaleyjar kirkju. Eins mun einhverstašar vera til lżsing Žorsteins į žvķ žegar mašur aš nafni Kolgrķmur var brenndur į bįli fyrir galdur žann tķma sem žau dvelja į Gręnlandi.

Ķslensk annįlaskrif frį sķšustu įrhundrušum bśsetu norręnna manna į Gręnlandi bera žaš meš sér aš ef fréttnęmt žótti aš ķslendingar heimsóttu žessa fyrrum landa sķna ķ vestri, hafi žaš veriš vegna hafvillu eša sjóhrakninga. Sumariš 1406 fer skip meš ķslendinga til Gręnlands sem sagt er aš hafi hrakist žangaš į leišinni milli Noregs og Ķslands. Um borš er nokkur fjöldi fólks bęši konur og karlar. Žetta fólk dvaldi į Gręnlandi ķ fimm įr og eru skrįšar heimildir žessu višvķkjandi žęr sķšustu um byggš norręnna manna į Gręnlandi.

Sumt af žessu fólki kom ekki aftur til Ķslands fyrr en įriš 1413, žvķ frį Gręnlandi sigldi žaš ekki til Ķslands heldur Noregs. Enda var strangt višskiptabann ķ gildi, aš tilskipan Noregskonungs į milli Ķslands og Gręnlands. Žar sem žetta fólk hafši veriš svo lengi ķ burtu žį var žaš tališ af į Ķslandi og komu žvķ upp żmis mįl žegar žaš birtist aftur s.s. varšandi hjśskaparstöšu ofl. sem greiša žurfti śr lagalega.

Žaš viršist vera aš Gręnlandsferšir Ķslendinga hafi einungis rataš ķ heimildir žegar žęr vöršušu viš lög. Žó er feršasaga žeirra Björns Jórsalafara og Sólveigar konu hans undantekning. Hśn var rituš löngu eftir Gręnlandsferš žeirra og er glötuš. En engu aš sķšur viršist vera til talsvert um žaš feršalag, sem helgast m.a. af grķšarlegum hagnaši žeirra hjóna af "hrakningunum", sem einna helst į sér samsvörun ķ ferš annarra ķslenskra hjóna vestur um haf rśmum 200 įrum fyrr.

Gręnlandsför žeirra Björn Einarssonar Jórsalafara og Sólveigar Žorsteinsdóttur er um margt slįandi lķk Gręnlandsför žeirra Žorfinns Karlsefnis og Gušrķšar Žorbjarnardóttur. Bęši žessi hjón hagnast grķšarlega į feršinni, sį er žó munur į aš Björn Jórsalafari og Sólveig er sögš hafa hrakist til Gręnlands. En Gręnlendingasaga segir af įsetningi Karlsefnis og Gušrķšar aš komast alla leiš til Vķnlands og af žvķ hvaš žau efnušust į žeirri ferš.

Žess veršur aš geta aš verslun viš Gręnlendinga var ólögleg įn leyfis konungs į tķmum Björns og Sólveigar. Įriš 1385 sigldu žau frį Noregi samskipa fleirum en hröktust til Gręnlands og voru teppt žar ķ tvö įr en komu žį til Ķslands. Žau efnast grķšarlega ķ feršinni žvķ žegar heim kemur kaupir Björn Vatnsfjörš fyrir 150 kżrverš, sem var fimmfalt nafnverš.

Žaš sem undarlegra er aš hann arfleišir seljanda Vatnsfjaršar aš jöršinni komi hann og Sólveig ekki heim śr Noregsferš og sušurgöngu til Rómar. Žau sigla sķšan til Noregs 1388 til aš standa fyrir mįli sķnu varšandi "ólöglegu Gręnlandsdvölina" og höfšu mešferšis vitnisburši um tildrög žeirra hrakninga og višskipti sķn viš heimamenn.

Björn var dęmdur sżkn saka ķ Björgvin 20. maķ 1389. Sķšan fór hann ķ sušurgöngu til Rómar rétt eins og Gušrķšur Žorbjarnardóttir rśmum 200 įrum fyrr. Björn og Sólveig komu til Ķslands aftur 1391 og eru į sinni tķš einhver valdamestu og vķšförulustu hjón landsins. Jórsalanafnbótina fékk Björn sķšar vegna heimsóknar sinnar til Jerśsalem.

Hvaš varš af byggš noręnna manna į Gręnlandi er ekki vitaš. Byggšin er talin hafa veriš viš gott gengi um 1410 samkvęmt ritušum heimildum um brśškaup ķslendinganna Sigrķšar og Žorsteins, sem žar fór fram 1408. Vitaš er aš žau og samferšafólkiš yfirgefa Gręnland 1410, ekkert hefur spurst til fólksins į Gręnlandi sķšan.

Į huga.is var fariš yfir hugsanleg „örlög norręnar byggšar į Gręnlandi“ ķ samnefndri ritgerš. Žar eru helstu getgįtum fręšimanna ķ gegnum tķšina um örlög Gręnlendinga af norręnum uppruna gerš skil. Žaš sem merkilegast er viš žęr getgįtur er aš nįnast engin žeirra gerir rįš fyrir aš fólkiš, sem žašan hvarf sporlaust, hafi fariš til Vķnlands žrįtt fyrir aš landkostir fyrirheitna landsins hafi veriš eitt helst umręšuefniš į Gręnlandi samkvęmt Gręnlendingasögu.

Vilhjįlmur Stefįnsson mannfręšingur og landkönnušur kemst nęst žvķ aš geta sér žess til aš fólkiš hafi fariš til Vķnlands, en hans kenning er į žann veg aš Gręnlenska fólkiš hafi blandast eskimóum ķ langt noršur ķ Kanada. Žęr kenningar eru nś taldar hafa veriš afsannašar meš genarannsóknum nśtķmans. Lokanišurstaša ritgeršar höfundarins į huga.is gerir rįš fyrir aš norręna samfélagiš į Gręnlandi hafi flutts sušur um höf jafnvel fyrst til eyjarinnar Madeira śt af Portśgal en hafi aš lokum dagaš uppi į Kanarķeyjum.


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Valdimar Samśelsson

Magnśs flott innileg ķ sögu okkar. Žaš mį bęta  viš aš Ķvar Bįršarson sį lķka aš allt nema naglfast hafi veriš tekiš śr bęjunum. Žetta kemur fram ķ bók Jóns Dśason. Žaš žżšir aš fólkiš hafi fariš bśförlum aš įsettu rįši. Kort sem JD hafši lķklega eša einhver į žeim tķma sem hann skrifar žį eru sżndar sögulegar leišir og er ein frį vetri byggš yfir į sušur odda Baffin eyja. og svo gönguleiš yfir skagann en žeim megin var byggš lķk ķslendingabyggšum. Gušbrandur Jónsson žyrluflugmašur ķ 20/30 įr ķ Gręnlandi er meš kenningu aš Hóp hafi veriš innarlega ķ Hudson Bay austanmegin įšur en kemur aš James bay. 

Leišangur Magnśsar hét Knśtson/sen leišangur og plaggiš er enn til 1352 minnir mig hefir örugglega komiš viš leynilega į ķslandi en hann varš aš hafa menn sem tölušu Ķslensku. 

Žaš er svo margt sem hrópar og ķ Minnesota finnast vöršur og merkjasteinar meš meitlušum holum ķ tugatali.

Hestarnir sem Björn Breišvķkingakappi og félagar voru į en eru žaš ekki hestarnir sem Indķįnarnir voru į. Ašrir hestar myndu varla hafa žolaš vetrarkuldanna į žessum slóšum. Ég er ekki b““uinn aš lesa Snorra greinina hjį žér sem ég mun gera og žessa aftur.   

Valdimar Samśelsson, 15.2.2019 kl. 14:53

2 Smįmynd: Jónas Gunnlaugsson

Žetta er framśrskarandi gott hjį ykkur bįšum.

Žessar leišir į aš kortleggja, og leita aš öllum upplżsingum bęši ķ Evrópu og Amerķku.

Fį ašgang aš skjalasafni Pįfa og Biskupa, og bišja žį um aš rannsaka skjöl um Noršurlönd, Fęreyjar, Ķsland, Gręnland, Orkneyjar, Skotland Irland, England, Frakkland Gönghrólf og margt getur leynst um alla Evrópu og žess vegna ķ Asķu og Afrķku..

Žetta verši įframhaldandi söfnum af starfsmönnum safnana,og žeim verši veitt eftirtekt og veittur stušningur og ef eitthvaš finnst, žį sérstakur stušningur.

Halda stöšugu sambandi yfir įrin, įratugina.

Žetta sé ekki hugsaš ķ 5 til 10 įr heldur til 100 + įra.

Gangi ykkur allt ķ haginn.

Egilsstašir, 15.02.2019  Jónas Gunnlaugsson

Jónas Gunnlaugsson, 15.2.2019 kl. 15:21

3 Smįmynd: Valdimar Samśelsson

Žakka hóliš Jónas og Hallgrķmur og žiš bįšir hér er slóš aš heimssķšu Gušbrandar Jónssonar en žetta er aragrśi aš heimildum sem ég hyllist aš og passar vel viš tenginguna viš Minnesota og Dakota. 

http://www.oldgreenland.com/

Valdimar Samśelsson, 15.2.2019 kl. 16:20

4 Smįmynd: Magnśs Siguršsson

Takk fyrir innlitiš og athugasemdirnar félagar. Žaš mį segja aš athugasemdir séu oftast kveikjan aš svona pistlum. T.d. var žaš athugasemd frį žér Valdimar sem varš til žess aš ég setti žessa pistlarunu af staš. En ég įtti punkta sem ég hafši tekiš nišur hjį mér um nokkur įr. Žegar ég fékk athugasemdina frį žér um Magnśs nafna minn į Rhode Island žį įkvaš ég aš koma žessu į tķmalķnu. Ég hef ašeins veriš aš kķkja į grśskiš hjį Gušbrandi Jónssyni www.oldgreenland.com

Sama get ég sagt um žig Jónas, žķn orš hafa oft oršiš kveikja grśski sem leitt hafa į framandi slóšir. Mį ķ žvķ sambandi nefna fyrsta pistilinn ķ žessari röš "Uppruni Ķslendinga - ślfar og arfleiš", sem byggir m.a. į athugunum Adams Rutherford, sem koma fram ķ bókinni "Hin mikla arfleiš Ķslands". Žegar žś bentir mér į žessa Benjamķnķta kenningu um uppruna Ķslendinga komu fljótlega ķ ljós Svartahafstengsl Gošafręšinnar, ritgeršir Barša Gušmundssonar žjóšskjalavaršar og Herślakenningin auk margs fleira.

Eins og ég hef oftar sagt; žį eru žessir pistlar blandašir ķslendingasögum, annįlum og utangaršsfręša grśski. Margt ķ anda skįldsögunnar, enda hefst annar pistill "Kölski og hin launhelga landnįma" į oršunum "Hvaš ef öll mankynssagan vęri meira og minna lygi skrifuš aš undirlagi žeirra sem valdamestir voru į hverjum tķma, og skįldsagna ritarar į viš Dan Brown fęru nęr sannleikanum?"

Magnśs Siguršsson, 15.2.2019 kl. 16:25

5 identicon

Sęlir, 

Lesiš kaflannn um Dr. Patriciu Sutherland į Wikipediu:

https://en.wikipedia.org/wiki/Patricia_Sutherland

Hśn var bśin aš finna merki um veru norręnna manna į Baffins eyju og vķšar ķ nyrstu hérušum Canada, og furšulegt nokk: Sumar žęr minjar sem hśn fann og aldursįkvaršaši meš kolefnaašferš virtust vera ELDRI en frį tķma Eirķks okkar Rauša og afkomenda hans.

Hśn starfaši į kanadķska menningarsafninu (Museum of Civilisation) en einn daginn, įriš 2012, var henni sagt svo harkalega upp aš lögreglan mętti į stašinn, bar hana śt meš valdi og gerši öll hennar upptęk og innsiglaši og hefur hśn ekki fengiš žau afhent eša veriš heimilašur ašgangur aš žeim sķšan. 

Paticia var višstödd ķ Lanse aux Meadows į Nżfundnalandi žegar merku uppgötvanirnar voru geršar žar, žį bara ung og óreynd ašstošarkona, en sķšan žį hefur įhuginn į veru og drefingu norręnna manna um landsvęši Noršur-Amerķku brunniš į henni eins og heitur eldur.

Žvķ žaš eru viss (engilsaxnesk) öfl sem kęra sig ekkert um slķkar uppgötvanir.

Björn Jónsson (IP-tala skrįš) 15.2.2019 kl. 16:57

6 Smįmynd: Valdimar Samśelsson

Björn jį hef fylgst meš Patriku Sutherland og sorglegt hvernig var fariš meš hana. Ég vissi ekki aš žau hefšu greint eldri bśsetu norręna žarna og žaš getur skżrt margt annaš sunnar en Hudson bay. Žeir finna nefnilega vöršur undir vatnsmįli įsamt haugum. 

Valdimar Samśelsson, 15.2.2019 kl. 18:21

7 Smįmynd: Magnśs Siguršsson

Takk fyrir žessa įbendingu Björn, įhugaverš lesning.

Žarna gęti legiš aš bakir hvorki meira nįr minna en mankynssaga vestręnnar menningar. Og ķ žvķ ljósi kannski ekki skrķtiš žó hart hafi veriš tekiš į Patriku.

Svo vaknar spurningin hvaš varš um innfędda eftir Kólumbus. Sést hefur į  "rśnum" utangaršsfręšimann aš ķ N-Amerķku hafi veriš 80-120 milljónir innfęddra um 1500, sem eihvenvegin endušu aš lokum 800 žśs inn į verndarvęšum. 

Žeirri sögu hefur ašallega veriš gerš skil ķ Cowboy-myndum. 

Magnśs Siguršsson, 15.2.2019 kl. 18:38

8 Smįmynd: Gunnar Heišarsson

Takk fyrir enn einn pistilinn um žetta skemmtilega efni, Magnśs og ekki eru umręšurnar hér sķšur fróšlegar.

Nś er žaš svo aš ég er frekar lķtiš inn ķ žessari sögu, žó vissulega ég hafi mikinn įhuga į henni. Žekkingin ķ raun takmörkuš viš skólann og sķšan žaš sem mašur kemmst yfir aš lesa, oftast gegnum slķkar greinar sem hér.

Eitt er žaš sem nokkuš hefur vafist fyrir mér, įttu ķbśar fornu Gręnlandsbyggšar ekki skip į žeim tķma er byggšin gufaši upp? Og ef žeir įttu skip, hvaš varš um žau?

Kvešja

Gunnar Heišarsson, 16.2.2019 kl. 09:28

9 Smįmynd: Magnśs Siguršsson

Sęll Gunnar og takk fyrir góš orš og įhugaverša athugasemd. Žaš er svipaš meš mig og žig aš ég er meira gefin fyrir žau skrif žar sem hugarflug ęvintżrsins fį aš njóta sķn žó svo aš bókstafur heimildarinnar liggi einungis į milli lķnanna.

Annįlar segja aš ķslendingar hafi veriš aš verulegu leiti upp į Noršmenn komnir varšandi siglingar til og frį landinu žegar hér er komiš sögu. En vissulega voru til höfšingjar į viš Björn Jórsalafara sem fóru sķnar leišir, en mig minnir aš hann hafi įtt sitt skip ķ félagi viš Skįlholtsstól enda hann og biskupinn Vilchin Hinriksson biskup perluvinir.

Sennilega hefur sama sķstemiš įtt aš eiga viš Gręnland og Ķsland žegar kom aš Noregskonungi. Enda veršur ekki annaš séš af annįlum en aš konungur hafi sett į, žaš sem į nśtķmamįli myndi kallast višskiptabann, milli Ķslands og Gręnlands og annarra landa sem ķbśar žessara landa vildu eiga višskipti viš.

En svo er nįttśrulega stóra ósvaraša spurningin įttu Gręnlendingar višskipti vestur, sem veršur aš teljast lķklegt mišaš viš aš žeir žekktu vel til Hellulands, Marklands, og Vķnlands, jafnvel Hvķtramannalands samkvęmt sögunum. Sumir segja aš žaš hafi vantaš fleira en lķk ķbśana og skipin žeirra eftir aš Gręnlendingarnir hurfu, žaš hafi hreinlega vantaš allt sem ekki var "naglfast" ķ hżbżlum žeirra.

Hśn er athyglisverš sķšan hans Gušbrandas Jónssonar žvķ žar er mašur sem hefur kynnt sér stašhętti og žekktar heimildir um langa tķma į einstakan hįtt. www.oldgreenland.com

Magnśs Siguršsson, 16.2.2019 kl. 12:41

10 Smįmynd: Jónas Gunnlaugsson

Forsętisrįšherra į aš athuga meš žessa konu og ef hęgt er aš hśn vinni aš žessu įhugamįli fyrir okkur og fįi til žess styrk. Athuga hvort į aš heišra žennann skörung, Dr. Patriciu Sutherland.

Lesiš kaflannn um Dr. Patriciu Sutherland į Wikipediu:

https://en.wikipedia.org/wiki/Patricia_Sutherland

Ég hef ekki tķma til aš lesa žetta nśna, og veit ekki hvort hśn er lķfs eša lišin.

Egilsstašir, 16.02.2019  Jónas Gunnlaugsson

000

Hudson félagiš hefur trślega allar upplżsingar um žessi mįlefni.

Žaš žarf aš finna einhverja gamlingja strax, į mešam žeir eru į lķfi.

Framkoma viš žį sem byggšu landiš var ekki til fyrirmyndar.

Žaš getur skżrt framkomuna viš Dr. Patriciu Sutherland.

Egilsstašir, 15.02.2019  Jónas Gunnlaugsson

Jónas Gunnlaugsson, 16.2.2019 kl. 13:36

11 Smįmynd: Valdimar Samśelsson

Žetta er góš hugmynd Jónas. Patricia var heišruš ķ Skotlandi og fékk prófessorsembętti ķ einhverjum hįskįola žar.

Magnśs Björn įtti ..Cog..skip meš Skįlholti en meš žvķ aš eiga skip meš Kirkjunni žį mįtti hann selja Enskum en žaš var bann į einhverjum tķma.

Hvort žaš hafi veriš raunin en į žessum tķma var Skįlholt fjįrvana og Björn hjįlpaši mikiš ef ég man rétt. Hann įtti aš hafa kostaš jaršaförina žegar hann Wilking dó held ķ Noregi.

Valdimar Samśelsson, 16.2.2019 kl. 18:59

12 Smįmynd: Magnśs Siguršsson

Žetta er athygli verš hugmynd varšandi Ptriciu, en kęmi reyndar ekki į óvart aš forsętisrįšherra yrši "ósammįla" henni til aš styggja engan, ķ mesta lagi setja hana ķ nefnd.

Jį Björn Jórsalafari var mikill höfšingi enda śt af Grundar-Helgu kominn. Žaš viršist vera aš į žessum tķma hafi veriš enn aš finna kraftmikla ķslendinga sem sigldu vķša. Jś og žaš var vķst Björn sem kostaši śtför Vilchins biskups śt ķ Bergen.

Magnśs Siguršsson, 16.2.2019 kl. 20:57

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband