Gir slendingar

IMG_1922

a er flestum ljst a a vorum ekki vi sem fundum upp hjli og auk ess seinir til atileinka okkur kosti ess. Hins vegar er ekkiloku fyrir a skoti a vi hfumra me okkur axarskafti. S saga sem vi hfum af mestri sjlfsumglei hampa, erfr eim tmum sem teljast til gullalda, .e. jveldisldin, og svo 20. ldin fr hingakomu hjlsins. arna milli er margra alda saga sem hefur veri lti hf frammi af okkur sjlfum. Enda tmar niurlgingar og hrmunga sem mrgum finnst fara best v a gleyma eins og hverjum ru hundsbiti.

a er engu lkara en jarslin skammist sn mest af llu fyrir hversu sngglega hn hrkk inn ntmann. Lfshttir ratuganna undan eru huldir munema ef vera kynni a vottai rlti fyrir eim slandssgu Jnasar fr Hriflu fyrir brn, sem ykir ekki trverugt plagg, jafnvel argasta jernisplitk. gnin hefur veri ltin a mestu um a greina fr lfshttum essa volaa tma eftir a drunur jartnanna hljnuu semsu um a varveitabyggingasguna.

En n tmum umhverfisvitundar er samt a koma betur ljs a fyrir ftt er a fyrirvera sig, fyrri tma jlf og byggingahef hafi a geyma eitthvert umhverfisvnsta og sjlfbrasta mannlf sem fyrir fannst byggu bli. rtt fyrir a vi kjsum a sj ekki anna en moldarkofa og rolluskjtur, sem eiga a hafa eytt skgum og jafnvel naga gat jarskorpuna.En mti komu tthagafjtrar vistarbandsins sem lgmarka kolefnisspori me mlihvrum ntmans.

svo ar okkar hafi vissulega flest veri v fegin a komast t r hlf hrundum moldarkofum og losna undan v a rlta eftir rollum allt sitt lf er arfi a blygast sn fyrir sguna um komna t. N er flest a flk sem hrmungina upplifi falli fr og verur ekkiger nein minnkun svo a essari sgu s haldi lofti. Og sem betur fer var til flk sem ttai sig v hva slenskt jlf var einstakt heimsvsu og hlt msu til haga sem annars hefi orijartutnninni a br.

runum 1890-1920 geri hinn danski Daniel Bruunskil og var svo hugfangin af landi og j a hann feraist vtt og breytt um landi. Me fruneyti snu hafi Bruun ljsmyndara og mlara til a festa mynd a sem fyrir augu bar. Jafnframt stundai hann fornleifarannsknir og skri niur bskaparhtti, samgngumta, fi, kli og hsakost. Svouppnuminn var Bruun a hann lagi til a fyrirhugaur sningarbs Danaveldis, heimsningu Pars, sndi slenskan veruleika, samt freyskum og grnlenskum.

Sandfell

Danskir landmlingamenn tninu vi Sandfell rfum ri 1902. bk feigs Sigurssonar, rfi, segir fr v, egar hringvegurinn var formlega opnaur me v a frammmenn jarinnar komu og klipptu bora; "1974 egar reynt var a gejast forseta lveldisins me v a landbnaarruneytikveikti Sandfellsbnum og sltti t tftunum me jartu, etta htarr, var srstakt hsfriunarr Evrpu, ttuu menn sig ekki v a forsetinn var fornleifafringur a mennt og fyrrum jminjavrurslendinga".

a voru fleiritlendingar en Danir sem ttuu sig srstu slands. jverjarnir Hanz Kuhn, Reinhard Prinz og Bruno Schweizer fru um sland fyrri hluta 20. aldar, kjlfar Daniels Bruun og fylgdust me hvernig landi stkk inn ntmann. Bkaforlagi rn og rlygur gaf t ri 1987 tvr veglegar bkur, sem gera ferum Daniels Bruun skil, undir heitinu slenskt jlf sund r. Og ri 2003 rj bindi r torfbjum inn tknild, semsegir fr ferum jverjanna.

Formla bkannar torfbjum inn tknild er fylgt r hlai m.a. me essum orum. slendingar voru opnir fyrir njungum og fljtir a kasta fyrir ra gmlum tkjum og tlum. Hanz Kuhn veitti essu athygli og skrifai 1932; slandi tekur bllinn beint vi af reihestum og burarklrum - hestvagnatmabilinu byrjaia ljka skmmu eftir a a hfst. Togarar taka beint vi af opnum rabtum, steinsteypan af torfinu, gervisilki af vamli og stlbitabrr sta hesta sem syntu yfir jkulvtn.

rem bkum Tryggva Emilssonar, Ftkt flk, Barttan um braui og Fyrir sunnan er a finna einhverjar raunsnnustu heimildir um daglegt lf flks essum miklu umbrotatmum. ar lsir Tryggvi lfi snu hlfhrundum torfbjum vi sjlfsurftarbskap me ltinn bstofn sem samanst af nokkrum, rolluskjtum, hesti, hundi, og belju. ar eru lsingar v hvernig arfasti jnninnmissti hlutverk sitt einni nttu, eftir a bll komst einu sinni me flutning og flk palli sveitina, og var hesturinn aldrei notaur eftir a til fera kaupsta. bkunum m finna lsingar braggalfi og v hvernig rkistvarpi, hernmi og hitaveitan breytti llum heimilissium og heimsvimium. Tryggvi endai einstakt viskei sem skrifstofumaur, bandi rahsi Reykjavk.

gfkk nasasjn mflugumynd af essum gamla tma kyrrstu, umbrota og framfara r baksnisspegli mmu minnar og afa. ar var g var vi tvennskonar vihorf. egar g spuri afa minn hvort ekki hefi veri notalegt a alast upp gamladaga me torfb sem skjl t grnni grundu mean yndi vorsins undu skoppandi kringum ltinn smaladreng. hristi hann hfui og sagi; minnstu ekki a helvti grtandi nafni minn" og btti svo vi a ettahefi verihrmungar hokur. Aftur mti tk g oft eftir v a egar amma var kominn upphlutinn var hn farin yfir htlegri heim, og rokkurinn sem til hennar gekk fr mur hennar er eitt af mnum drmtustu stofustssum hann s fyrir lngu agnaur.

Undanfarinr hafa augu mn og eyru opnast fyrir essari mgnuu sgu. egar sl skn heii og tkifri er til hfum vi Matthildur mn ekki lti hj la a heimskja fu torfbi sem enn finnast landinu. a eru enn til kot, kirkjur og hfingjasetur, sem m skoa. eir sem hafa heimstt essa su gegnum tina ttu a hafa ori varir vi myndir og frsagnir fr essum torfbja trum. Nnaegar sumari erbrosti enn n,eru ferir farnar t um fur. Mlir suhfundur me jlegum fnagangi um lei og hann skar lesendum gleilegs jhtardags.

IMG_1913

Glaumbr Skagafiri ri 1896 egar Daniel Bruun var ar fer

GlaumbrII

Enn m finna forna bi fer um landi. Sasta fjlskyldan flutti r Glaumb 1948. Brinn er n vrslu jminjasafnsins. Er a tali hafa skipt skpum varandi varveislu bjarins a slandsvinurinn Mark Watson gaf til ess200 sterlingspund ri 1938

IMG_3251

gamla hlaeldhsinu Glaumb 2017

Glaumbr eldhs

Teikning Daniels Bruun af hlaeldhsinu Glaumb, sem er agrunni til fr 1785


Sasta frsla | Nsta frsla

Athugasemdir

1 identicon

Gleilegan jhtardag Magns. Og takk krlega fyrir ennan gta pistil sem gott er a lesa og minnast gamalla tma og vel vi hfi 75 ra lveldisafmlinu.

Ptur rn Bjrnsson (IP-tala skr) 17.6.2019 kl. 11:39

2 Smmynd: Bjarni Gunnlaugur Bjarnason

Takk fyrir gan pistil og gleilega jht.

a m greinilega lta fortina r tveim hfuttum.

Bjarni Gunnlaugur Bjarnason, 17.6.2019 kl. 15:55

3 Smmynd: Sigurur Kristjn Hjaltested

Snilldarpistill og hafu kk fyrir.

Gleinlegan jhtardag sorglegt s

hve eim fkkar rt sem vita fyrir hverju hann stendur.

Sigurur Kristjn Hjaltested, 17.6.2019 kl. 17:54

Bta vi athugasemd

Ekki er lengur hgt a skrifa athugasemdir vi frsluna, ar sem tmamrk athugasemdir eru liin.

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband